62. Przetwory i półprzetwory mięsne

Klasyfikacja i podział przetworów mięsnych, wędliny, kiełbasy, produkty podrobowe i blokowe

Darmowy 7-dniowy jadłospis do pobrania:

62. Przetwory i półprzetwory mięsne autorstwa Wojciech Bieganowski

Quiz wiedzy:

62.1. Półprzetwory mięsne i wędliny uszlachetnione

Półprzetwory mięsne (często określane jako produkty uszlachetnione) to wyroby z mięsa surowego lub poddanego wstępnej obróbce, przygotowane do bezpośredniego wykończenia kulinarnego.

Półprzetwory uszlachetnione z mięsa surowego:

  • Mięso mielone paczkowane: Porcjowane i hermetycznie pakowane mięso rozdrobnione.

  • Półprodukty panierowane: Elementy mięsne uformowane i otoczone panierem (np. kotlety).

  • Mięso porcjowane: Surowiec podzielony na jednorazowe porcje gotowe do obróbki (np. steki, plastry schabu).

  • Mięso wieloporcjowe: Duże elementy anatomiczne odpowiednio przygotowane i przyprawione, przeznaczone do pieczenia.

zdjęcie produktowe/prasowe

Wędliny uszlachetnione:

  • Asortyment: Wędliny plastrowane, porcje śniadaniowe (o masie około 100 g) oraz wędliny w całości.

  • Zastosowanie gastronomiczne: Stanowią cenny dodatek do potraw gorących, podnosząc ich walory organoleptyczne (smak, zapach, konsystencję).

  • Przykłady zastosowania w potrawach: Fasolka po bretońsku, żur polski z kiełbasą, kiełbasa smażona lub grillowana oraz biała kiełbasa duszona w warzywach.

62.2. Klasyfikacja i podział kiełbas

Kiełbasy klasyfikuje się na podstawie dwóch głównych kryteriów technologicznych: stopnia rozdrobnienia surowca oraz rodzaju zastosowanej obróbki cieplnej.

1. Podział ze względu na stopień rozdrobnienia mięsa:

  • Homogenizowane: Mięso rozdrobnione do postaci jednolitej emulsji (np. parówki, kiełbasa serdelowa, mortadela).

  • Drobno rozdrobnione: Drobne cząstki mięsa i tłuszczu (np. metka).

  • Średnio rozdrobnione: Wyczuwalna struktura kawałków surowca (np. kiełbasa zwyczajna, kabanosy).

  • Grubo rozdrobnione: Widoczne duże elementy tkanki mięśniowej na przekroju (np. kiełbasa dębicka, krakowska parzona lub suszona).

2. Podział ze względu na obróbkę cieplną:

  • Surowe: Niepoddawane ogrzewaniu w procesie produkcji (np. kiełbasa biała surowa, metka).

  • Parzone: Poddane obróbce w gorącej wodzie lub parze (np. kiełbasa śląska, kiełbasa zwyczajna).

  • Pieczone: Poddane działaniu suchego gorącego powietrza (np. kiełbasa żywiecka, kiełbasa rzeszowska).

https://tatawkuchni.pl/index.php/8-sniadania/98-domowa-biala-kielbasa

62.3. Wędliny podrobowe i produkty blokowe

Wędliny podrobowe:

  • Charakterystyka: Wytwarzane z solonych lub peklowanych podrobów, mięsa oraz tłuszczu z dodatkiem przypraw, a niekiedy również krwi spożywczej.

  • Formowanie i obróbka: Umieszczane w osłonkach naturalnych, sztucznych lub w formach, a następnie parzone lub pieczone.

  • Główne grupy wyrobów:

    • Wątrobianki

    • Pasztetowe

    • Kiszki

    • Salcesony

https://www.facebook.com/zpmdworecki

Produkty blokowe:

  • Charakterystyka: Przetwory wytwarzane z mięsa o zachowanej strukturze tkankowej lub z rozdrobnionych surowców (mięsa, tłuszczu, podrobów) peklowanych bądź solonych, z dodatkiem surowców uzupełniających i przypraw.

  • Formowanie: Kształt nadawany jest podczas obróbki cieplnej prowadzonej w specjalnych formach (blokach) lub osłonkach.

  • Podział produktów blokowych:

    • Drobno rozdrobnione

    • Średnio rozdrobnione

    • Grubo rozdrobnione (w tym podrobowe)

    • Rolady

62.4. Konserwy mięsne – podział i metody utrwalania

Konserwy mięsne to przetwory zamknięte w hermetycznych opakowaniach, utrwalone za pomocą obróbki termicznej. Wytwarza się je z mięsa, podrobów i tłuszczu zwierząt rzeźnych oraz łownych, często z dodatkiem surowców roślinnych.

Rodzaje stosowanych opakowań:

  • Puszki blaszane

  • Opakowania z folii wielowarstwowej

  • Puszki blaszane z wieczkami z tworzyw sztucznych

  • Słoje szklane

Podział ze względu na sposób utrwalania:

  • Pasteryzowane: Ogrzewane do temperatury 100C; po zamknięciu wymagają przechowywania w warunkach chłodniczych.

  • Sterylizowane: Poddawane obróbce termicznej w temperaturze powyżej 100C.

  • Tyndalizowane: Poddawane trzykrotnej pasteryzacji w odstępach 24-godzinnych.

  • Trwałe w temperaturze otoczenia: Poddane obróbce termicznej w hermetycznym opakowaniu zapewniającym trwałość bez konieczności chłodzenia.

Podział ze względu na surowiec:

  • Konserwy mięsne właściwe

  • Konserwy mięsne z dodatkami niemięsnymi

  • Konserwy z dziczyzny właściwe

  • Konserwy z dziczyzny z dodatkami niemięsnymi

  • Konserwy pasztetowe, podrobowe i tłuszczowe

Podział ze względu na skład i sposób przetworzenia:

  • Z całych elementów kulinarnych: Np. szynka, łopatka.

  • Z mięsa rozdrobnionego: Np. szynka mielona, gulasz.

  • Z podrobów: Np. pasztety, flaki.

  • Dania obiadowe z mięsa i warzyw: Np. gołąbki, bigos.

zdjęcie produktowe/prasowe

62.5. Zestawienie porównawcze przetworów mięsnych

Grupa przetworów

Główny surowiec

Obróbka cieplna / Utrwalanie

Przykłady wyrobów

Półprzetwory surowe

Mięso surowe (elementy porcjowane, mielone)

Brak (przeznaczone do dalszej obróbki)

Kotlety panierowane, mięso mielone paczkowane

Kiełbasy

Mięso rozdrobnione, tłuszcz, przyprawy

Parzenie, pieczenie lub brak (surowe)

Parówki, kabanosy, kiełbasa krakowska, śląska

Wędliny podrobowe

Solone/peklowane podroby, mięso, tłuszcz, krew

Parzenie lub pieczenie

Pasztetowa, salceson, wątrobianka, kiszka

Produkty blokowe

Mięso całe lub rozdrobnione, podroby, tłuszcz

Parzenie lub pieczenie w formach/osłonkach

Szynka prasowana, rolady, bloki podrobowe

Konserwy

Mięso, podroby, tłuszcz, dodatki warzywne

Pasteryzacja, sterylizacja, tyndalizacja

Gulasz angielski, pasztet w puszce, gołąbki w słoiku

Najważniejsze informacje:

Karta pracy:

62. Przetwory i półprzetwory mięsne autorstwa Wojciech Bieganowski