20. Bielizna stołowa

20.1 Elementy bielizny stołowej i ich funkcja

• Moltony: Podkłady z filcu, gumy, pianki lub flaneli układane bezpośrednio na blacie. Chronią blat przed uszkodzeniami i wysoką temperaturą, zapobiegają przesuwaniu się obrusów, tłumią hałas odkładanych naczyń oraz wchłaniają rozlane ciecze. Przechowuje się je zrolowane.

• Obrusy stołowe i bankietowe: Stosowane w wersji białej na uroczyste okazje lub kolorowej na co dzień. Obrus powinien zwisać równomiernie z każdej strony na długość 25–30 cm, nie więcej niż 5 cm nad siedziskiem krzesła. Długie obrusy bankietowe przechowuje się nawinięte na wałki.

• Skirting (falbany bankietowe): Tkaniny służące do dekoracyjnego marszczenia brzegów stołów bufetowych. Sięgają około 10 cm nad podłogę i są mocowane za pomocą specjalnych klamer lub rzepów.

• Napperony (serwety przekątne): Małe obrusy (najczęściej 90 × 90 cm lub 100 × 100 cm) nakładane na główny obrus. Chronią go przed zabrudzeniem i podnoszą estetykę stołu.

• Laufry (bieżniki): Wąskie pasy materiału układane na obrusie lub bezpośrednio na blacie w celach dekoracyjnych.

• Serwetki osobiste: Tkaniny o wymiarach 40 × 40 cm lub 50 × 50 cm przeznaczone dla gości do ochrony odzieży oraz wycierania ust.

• Serwety kelnerskie: Tkaniny o wymiarach 40 × 60 cm wykorzystywane przez obsługę przy serwowaniu potraw, przenoszeniu gorących naczyń oraz polerowaniu szkła czy przecieraniu butelek.

• Podkładki: Elementy układane bezpośrednio pod indywidualne nakrycie gościa.

20.2 Zasady nakrywania i pracy z obrusami

• Kolejność nakrywania stołu: Proces rozpoczyna się od rozłożenia moltonu, następnie nakłada się obrus główny, na nim umieszcza napperon, a całość wykańcza składanymi serwetami.

• Technika rozkładania: Środkowy kant obrusa musi przebiegać dokładnie przez środek stołu, a zwis materiału musi być równomierny z każdej strony. Duże obrusy bankietowe rozkłada się zawsze w dwie osoby.

• Łączenie obrusów na długich stołach: Wymaga zachowania jednakowego wzoru i koloru tkanin. Zakładka jednego obrusa na drugi powinna mieć szerokość dłoni, zagięcia muszą do siebie przylegać, a kierunek nakładania powinien być zgodny z głównym ruchem gości.

• Składanie i przechowywanie: Obrusy składa się dwukrotnie wzdłuż i dwukrotnie w poprzek, dbając o estetykę kantów.

• Wymiana obrusa przy gościu: Polega na zebraniu zastawy, a następnie równoczesnym zwijaniu brudnego obrusa do środka i nasuwaniu czystego tak, aby blat ani na chwilę nie pozostał odsłonięty. Po wymianie ponawia się ustawienie nakrycia.